Ο τρόμος είχε τη δική του ιστορία

Σινεφίλ και τρόμος. Δύο παρεξηγημένοι όροι που χάνουν συχνά – πυκνά το νόημά τους όταν αναφέρονται σε κινηματογραφικές συζητήσεις. Από τη μία, οι Γάλλοι μας λένε ότι έχουμε τον κινηματογραφόφιλο, μία λέξη απλή στη σύλληψη και στη σημασία της που συνηθίζεται, όμως, να συνδέεται με το λόγιο, το κομψό, το «ανώτερο», όπως ακριβώς συμβαίνει και με τη jazz, άσχετα αν οι μύθοι της υπήρξαν μουσικοί του «δρόμου». Από την άλλη, ενώ στην ουσία μιλάμε για ένα συναίσθημα όπως η χαρά, η λύπη και η ελπίδα, όταν αυτό τοποθετείται εντός κινηματογραφικών πλαισίων υποβαθμίζεται αυτόματα, με τους «σινεφίλ» να έχουν τον πρώτο λόγο γι’ αυτό το κουσούρι.


Ας μην αρχίσουμε να λέμε τα αυτονόητα περί αντικειμενικού – υποκειμενικού όσον αφορά την κρίση του καθενός. Η λέξη που έχει τη δυναμική ώστε να βάλει τα πράγματα σε μια σειρά, θα μπορούσε να είναι η αισθητική. Για παράδειγμα, περισσότερο σινεφίλ είναι κάποιος που έχει παρακολουθήσει μια – δυο ταινίες του Κάρπεντερ, μπήκε στο πνεύμα της αισθητικής τους και, εν τέλει, τάχθηκε με επιχειρήματα υπέρ ή κατά του σκηνοθέτη, παρά αυτός που έχει δει όλες τις ταινίες του Τρυφώ μόνο και μόνο για να καυχιέται ότι το έκανε. Το ζητούμενο, εδώ, δεν είναι οι πιθανές αντιπαραθέσεις που προκύπτουν από το συγκεκριμένο δίπολο, αλλά η εξάλειψή τους, όσο αυτό καθίσταται εφικτό.

Το «Μάτια Χωρίς Πρόσωπο» είναι ένα φιλμ – επιχείρημα ως προς τη γεφύρωση των δύο αυτών πλευρών. Βασισμένη στη νουβέλα του Γάλλου συγγραφέα, Ζαν Ρεντόν, η ταινία μας πηγαίνει πίσω στο χρόνο και, συγκεκριμένα, στο Παρίσι του 1960. Εκεί, ένας διακεκριμένος χειρουργός (Πιέρ Μπρασέρ), όντας «στοιχειωμένος» από τον φρικτό τραυματισμό του προσώπου της κόρης του (Εντίθ Σκομπ) εξαιτίας ενός αυτοκινητιστικού ατυχήματος όπου οδηγούσε ο ίδιος, προσπαθεί να επανορθώσει στηριζόμενος σε ένα αρκετά φιλόδοξο, αλλά ακραίο εγχείρημα. Με τη βοήθεια της γραμματέως του (Αλίντα Βάλι) απάγουν νεαρά κορίτσια με χαρακτηριστικά παρόμοια με αυτά της κόρης του, προσπαθώντας να επαναφέρει το πρόσωπό της σε φυσιολογική μορφή μέσα από μία αρκετά πολύπλοκη επέμβαση. Λένε, όμως, ότι οι ακραίες συνθήκες συνεπάγονται και ακραίες πράξεις, motto που ο επιστήμονας καλείται να αναλογιστεί, καθώς για την επίτευξη του στόχου του θα χρειαστεί να ξεπεράσει αρκετούς ηθικούς φραγμούς τόσο σε προσωπικό, όσο και σε ένα ευρύτερο κοινωνικό επίπεδο.

Ο Γάλλος σκηνοθέτης, Ζορζ Φρανζί, αναγνωρίζοντας ότι έχει κάτι αρκετά τολμηρό και φιλόδοξο στα χέρια του που με τον παραμικρό λάθος χειρισμό, όμως, μπορεί να πεταχτεί στον κάλαθο των αχρήστων, ελίσσεται έξυπνα και με τη δέουσα προσοχή. Παρά τα φθηνά υλικά κατασκευής παρουσιάζει ένα έργο στυλιζαρισμένο, που ακροβατεί μεταξύ των horror πλαισίων και της νουάρ αισθητικής. Η κομψότητα που αναβλύζει σε κάθε του καρέ σε συνδυασμό με το «αλλοπρόσαλλο» στοιχείο του σεναρίου βάζουν γερές βάσεις στο χτίσιμο της απαιτούμενης ατμόσφαιρας, η οποία ενισχύεται γενναία από την ερμηνεία της Εντίθ Σκομπ στο ρόλο της άτυχης κοπέλας. Κάλλιστα θα μπορούσε να αναρωτηθεί κάποιος πώς γίνεται αυτό, από τη στιγμή που στο σύνολο της ταινίας φοράει μάσκα, αλλά ο τρόπος που χειρίζεται τη γλώσσα του σώματος και η φιγούρα της συνολικά, σκορπίζει απλόχερα ανατριχίλες.

Από τα πρωτόλεια φιλμ μικρού μήκους του Ζορζ Μελιέ και το θρυλικό “The Cabinet of Dr. Caligari”(1920) έως την αναγέννηση του είδους που βιώνουμε τα τελευταία χρόνια, η ιστορία του horror είναι τεράστια. Το μέγεθός της συνεπάγεται και ποικιλία στον τρόπο έκφρασης, επομένως, σίγουρα εκεί μέσα υπάρχουν αρκετά σημεία τομής που αφορούν όποιον θέλει να αυτοαποκαλείται σινεφίλ για τους σωστούς λόγους. Τα «Μάτια Χωρίς Πρόσωπο» είναι ένα από αυτά, καθώς δεν αποτελούν μόνο μία κλασσική ταινία για το είδος, αλλά συνάμα και ένα καλά κρυμμένο διαμάντι για το σινεμά στο σύνολό του. Αυτή την Κυριακή, θα έχετε μίας πρώτης τάξεως ευκαιρία να συναντηθούν τα βλέμματά σας…

ΑΠΟ ΤΟΝ ΒΑΣΙΛΗ ΓΚΟΡΟΓΙΑ

ΚΥΡΙΑΚΗ 10 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ
ΣΙΝΕ ΠΑΛΛΑΣ
ΩΡΑ ΕΝΑΡΞΗΣ: 17:00
ΕΙΣΟΔΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΗ

Με ετικέτα: , , , , ,